Для авторизации на текущем портале в Вашем профиле ЕСИА должно быть заполнено поле "Электронная почта"

Инергə
Төбәк интерактив энциклопедик портал «Башҡортостан»
Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Башҡортостан Республикаһы “Башҡорт энциклопедияһы” дәүләт автономиялы фән учреждениеһы

Список материалов

Наименование статьи
Содержание статьи
Автор
Рубрикатор
Шәхестәр
Энциклопедии
Яңынан эҙләргә

МУСИНА Ольга Геннадьевна

МУСИНА Ольга Геннадьевна (13.4. 1965, Өфө), актриса. БР‑ҙың халыҡ (2003) һәм атҡ. (1993) артисы. Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы (1995). ӨДСИ‑не (1990; Ғ.Ғ.Ғиләжев, Ф.Ҡ. Ҡасимова курсы), Борис Щукин ис. Театр ин‑тын (Мәскәү, 2005; Л.Е.Хейфец курсы) тамамлаған. 1990 й. алып БР Милли Йәштәр театры актрисаһы,...

МУСИНА Ләлә Әхиәр ҡыҙы

МУСИНА Ләлә Әхиәр ҡыҙы (4.6.1958, БАССР‑ҙың Ҡырмыҫҡалы районы Ҡарлыман шәкәр заводы ҡсб, хәҙер БР‑ҙың шул уҡ районы Прибельский ҡсб), биолог. Биология фәндәре докторы (2007). БДУ‑ны тамамлаған (1983). 1976 й. алып Өфө күҙ ауырыуҙары ҒТИ‑нда, 1983 й. — Өфө ҡ. 10‑сы дауаханаһында эшләй. 1988 й. башлап...

МУСИН Эмиль Марат улы

МУСИН Эмиль Марат улы (2.3. 1968, Шаһрисабз ҡ.), журналист. Журналистар союзы ағзаһы (2006). БДУ‑ны тамамлағандан һуң (1992), “Земляки” (“Яҡташтар”; Ағиҙел ҡ.) ж., 1993 й. алып “Белебеевские известия” гәз. хәбәрсеһе, 1995 й. — Бәләбәй муниципаль телекомпанияһы дир., 1997 й. — хәбәрсеһе, 1998 й. — 17‑се...

МУСИН Хәниф Муса улы

МУСИН Хәниф Муса улы [21.10. 1893, Өфө губ. Бөрө өйәҙе Әкәнәй а. (БР‑ҙың Дүртөйлө р‑ны) — 21.10.1993, Өфө], актёр. БАССР‑ҙың атҡ. артисы (1949). 1933—42 йй. Дүртөйлө район мәҙәниәт йортоноң художество етәксеһе, 1943 й. алып Дүртөйлө колхоз‑совхоз театры, 1949 й. — Борай татар халыҡ театры актёры, 1951—59...

МУСИН Сәфәр Ғайсар улы

МУСИН Сәфәр Ғайсар улы [5.11. 1948, БАССР‑ҙың Йомағужа р‑ны Ялсы а. (БР‑ҙың Күгәрсен р‑ны)], Хеҙмәт Даны орд. тулы кавалеры. 1965—2007 йй. “Трест Салаватстрой” ЯАЙ‑нда эшләй: балта оҫтаһы, ташсы, 1995 й. алып төҙөлөш һәм монтаж эштәре мастеры. 1‑се (1986), 2‑се (1977) һәм 3‑сө (1975) дәрәжә Хеҙмәт Даны...

МУСИН Ноғман Сөләймән улы

МУСИН Ноғман Сөләймән улы [17.7.1931, БАССР‑ҙың Маҡар районы Ҡолғона а. (БР‑ҙың Ишембай районы) — 31.10.2021, Өфө ҡ., тыуған ауылында ерләнгән], яҙыусы. БР‑ҙың халыҡ яҙыусыһы (2001), БАССР‑ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1981), Рәсәйҙең тәбиғәтте һаҡлау отличнигы (1977). Яҙыусылар союзы ағзаһы (1963)....

МУСИН Илдар Хәмит улы

МУСИН Илдар Хәмит улы (1.8. 1959, БАССР‑ҙың Кушнаренко р‑ны Илек а.), математик. Физика‑матем. ф. д‑ры (2004). БДУ‑ны тамамлағандан һуң (1981) Матем. ин‑тында: 1999 й. алып өлкән, 2004 й. — төп ғилми хеҙм‑р, 2015 башлап дир. вазифаһын башҡарыусы; бер үк ваҡытта 2002—08 йй. ӨДАТУ‑ла эшләй. Фәнни эшмәкәрлеге...

МУСИН Ғүмәр Һаҙый улы

МУСИН Ғүмәр Һаҙый улы (10.11. 1946, Черемхов ҡ. — 14.4.2007, Өфө), философ. Филос. ф. д‑ры (2001), проф. (2003). ӨАИ‑ны тамамлаған (1969). 1972 й. алып Күмертау машиналар эшләү һәм вертолёт з‑дтарында, Өфө телефон аппаратураһы з‑дында эшләй. 1975 й. башлап БДПИ‑ла, 1979 й. — ӨДСИ‑лә, 1984 й. — ӨДНТУ‑ла...

МУСИН Әмир Шәғәли улы

МУСИН Әмир Шәғәли улы (5.7.1937, БАССР‑ҙың Күгәрсен р‑ны Түб. Һаҙ а. — 27.11.2017, Өфө), Соц. Хеҙмәт Геройы (1980). БАССР‑ҙың атҡ. нефтсеһе (1977), СССР‑ҙың нефть эшкәртеү һәм нефтехимия сәнәғәте отличнигы (1974). 1957—98 йй. “Уфанефтехим” ААЙ‑нда эшләй: оператор ярҙамсыһы, оператор, өлкән оператор,...

МУСАҠАЕВА Лилиә Зиннур ҡыҙы

МУСАҠАЕВА (Рысаева) Лилиә Зиннур ҡыҙы (7.5.1976, Стәрлетамаҡ ҡ.), спортсы. Ауыр атлетика б‑са Рәсәйҙең халыҡ‑ара класлы спорт мастеры (1996). Хәҙ. гуманитар ин‑ттың Стәрлетамаҡ филиалын тамамлаған (Мәскәү, 2002). “Каучук” спорт клубы тәрбиәләнеүсеһе (Стәрлетамаҡ; тренеры П.И.Никитин). Рәсәй чемп. һәм...

МУСАЕВ Кенесбай Муса улы

МУСАЕВ Кенесбай Муса улы (24.3.1931, Ҡаҙаҡ АССР‑ы Кумисти а. — 26.5.2020, Мәскәү ҡ.), тел белгесе. Ҡаҙағстан Республикаһы Милли ФА академигы (2003), филология фәндәре докторы (1968), профессор (1972). РФ‑тың атҡаҙанған фән эшмәкәре (2004), Ҡырғыҙстандың халыҡ мәғарифы отличнигы (1991). Ҡаҙаҡ университетын...

МУСА, Күгәрсен р‑нындағы ауыл

МУСА, Т а ң ғ ы р, Күгәрсен р‑нындағы ауыл, Яңы Петровка а/с ҡарай. Район үҙәгенән К.‑Көнб. 11 км һәм Мәләүез т. юл ст. К.‑Көнс. табан 77 км алыҫлыҡта Оло Эйек й. (Һаҡмар й. ҡушылдығы) буйында урынлашҡан. Халҡы: 1900 й. — 92 кеше; 1920 — 90; 1939 — 120; 1959 — 234; 1989 — 120; 2002 — 118; 2010 — 103...

МУСА, Бишбүләк р‑нындағы ауыл

МУСА, Бишбүләк р‑нындағы ауыл, Баҙлыҡ а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнс. 15 км һәм Приют т. юл ст. К.‑Көнс. табан 58 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1939 й. — 266 кеше; 1959 — 201; 1989 — 87; 2002 — 115; 2010 — 91 кеше. Татарҙар йәшәй (2002). Фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб, китапхана бар. Ауылға 1922...

МУСА УЛЫЕВ

МУСА УЛЫЕВ, М. Ә л и е в (1733—?), Крәҫтиәндәр һуғышын‑ да (1773—75) ҡатнашыусы, Е.И.Пугачёв полковнигы. Ырымбур провинцияһы Сәйет биҫтәһенең сауҙагәр татары. Шул уҡ биҫтәнең старшинаһы. Ихтилалға 1773 й. окт. ҡушыла, Ырымбур ҡ. ҡамауҙа ҡатнаша. 1774 й. март аҙағында Татищев ҡәлғәһе янында Баш күтәреүселәрҙең...

МУРТЫҠТЫ, алтыны ятҡылығы

МУРТЫҠТЫ, Учалы р‑нындағы алтын мәғдәне ятҡылығы, Ильинка а. көньяҡ‑көнсығышҡа табан 1 км алыҫлыҡта урынлашҡан. 1890 й. алып билдәле, БР‑ҙың разведкаланған алтын мәғдәне ятҡылыҡтарының иң ҙурҙарынан һанала. Магнитогорск мегасинклинорийының төньяҡ өлөшөндә (Туңғатар һынылышы зонаһы) урынлашҡан. Мәғдәнләнеү...

МУРИНОВ Юрий Ильич

МУРИНОВЮрий Ильич (4.3.1942, Өфө), физик‑химик. Химия ф. д‑ры (1982), проф. (1986), БАССР‑ҙың атҡ. фән эшмәкәре (1985). БДУ‑ны тамамлағандан һуң (1966) Стәрлетамаҡ химия з‑дында эшләй. 1967 й. алып Органик химия ин‑тында (1982 й. башлап лаб. мөдире), бер үк ваҡытта 1985—90 йй. БДУ‑ла органик булмаған...

МУРЗИН Даян Баян улы

МУРЗИН Даян Баян улы [20.12. 1921, Өфө губ. Бәләбәй өйәҙе Иҫке Балыҡлы а. (БР‑ҙың Баҡалы р‑ны) — 9.2.2012, Өфө], дәүләт эшмәкәре. РСФСР‑ҙың атҡ. юрисы (1972). Б.В. һуғышында ҡатнашыусы. Рига хәрби уч‑щеһын (1941), Бөтә Союз ситтән тороп уҡыу юридик ин‑тын (Мәскәү, 1955) тамамлаған. 1941 й. Төньяҡ-Көнбайыш...

МУРДУСКИН Роберт Александрович

МУРДУСКИН Роберт Александрович (17.3.1947, ТАССР‑ҙың Хорновар‑Шигали а.), тренер. Шайбалы хоккей б‑са Рәсәйҙең атҡ. тренеры (1996), СССР‑ҙың спорт мастеры (1973). П.Ф.Лесгафт ис. Ленинград физик культура ин‑тын (1979) тамамлаған. “Көньяҡ Урал” спорт клубы тәрбиәләнеүсеһе (Орск ҡ.; тренеры В.М.Бовдуй)....

МУРАХТИНА Нина Петровна

МУРАХТИНА Нина Петровна [11.10. 1923, БАССР‑ҙың Стәрлетамаҡ кантоны Скворчиха а. (БР‑ҙың Ишембай р‑ны) — 14.7.1989, Силәбе ҡ.], Соц. Хеҙмәт Геройы (1971). 1950 й. алып Силәбелә эшләй: 5‑се икмәк з‑дында, 1978—80 йй. 3‑сө ПТУ‑ның производствоға өйрәтеү мастеры. Ленин (1971), Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1966)...

МУРАВЕЙ, Стәрлетамаҡ р‑нындағы ауыл

МУРАВЕЙ, Стәрлетамаҡ р‑нындағы ауыл, Казадаевка а/с ҡарай. Район үҙәгенән һәм Стәрлетамаҡ т. юл ст. Т. табан 11 км алыҫлыҡта Ҡуғанаҡ й. буйында урынлашҡан. Халҡы: 1939 й. — 179 кеше; 1959 — 258; 1989 — 154; 2002 — 179; 2010 — 218 кеше. Татарҙар, башҡорттар йәшәй (2002). Ауылға 20 б. 20‑се йй. Стәрлетамаҡ...