Список материалов
НАСОС
НАСОС, шыйыҡсаны уға тыштан энергия (потенциаль, кинетик) биреп баҫым ярҙамында күсерә торған машина. Н. эшләү принцибы б‑са көрәксәле (үҙәктән ҡыуа торған, акциаль,...
НАСИРОВА Ғәзизә Ғәлиәскәр ҡыҙы
НАСИРОВА Ғәзизә Ғәлиәскәр ҡыҙы [15.9.1916, Өфө губ. Стәрлетамаҡ өйәҙе Семёнкин а. (БР‑ҙың Ауырғазы р‑ны) — 25.4.1994, Салауат ҡ.], актриса. БАССР‑ҙың халыҡ (1974) һәм атҡ. (1966) артисы....
НАСИРОВ Шакир Ғиниәт улы
НАСИРОВ Шакир Ғиниәт улы [6.3. 1913, Өфө губ. Стәрлетамаҡ өйәҙе Ибраһим а. (БР‑ҙың Ғафури р‑ны) — 3.10.1968, Өфө], яҙыусы. Яҙыусылар союзы ағзаһы (1956). Б.В. һуғышында ҡатнашыусы....
НАСИРОВ Хәлим Мосауир улы
НАСИРОВ Хәлим Мосауир улы (1.10.1942, БАССР‑ҙың Әлшәй р‑ны Ыҫлаҡ а. — 24.10.2003, Өфө), фармаколог. Мед. ф. д‑ры (1986), проф. (1989). БР‑ҙың атҡ. фән эшмәкәре (1996). БДМИ‑ны тамамлаған...
НАСИРОВ Фәрит Сәғит улы
НАСИРОВ Фәрит Сәғит улы (22.1. 1954, Карл‑Маркс‑Штадт ҡ., ГДР), математик. Физика‑матем. ф. д‑ры (2002), проф. (2010). ЛДУ‑ны тамамлағандан һуң (1976), ӨДАТУ‑ла эшләй. Фәнни тикшеренеүҙәре...
НАСИРОВ Рәүеф Хәй улы
НАСИРОВ Рәүеф Хәй улы (11.11. 1935, БАССР‑ҙың Учалы р‑ны Ҡужай а. — 6.6.2014, Өфө, тыуған яғында ерләнгән), журналист, яҙыусы. Журналистар союзы ағзаһы (1970), Яҙыусылар союзы ағзаһы...
НАСИРОВ Ғиниәт Ғәлиәкбәр улы
НАСИРОВ Ғиниәт Ғәлиәкбәр улы (5.1.1929, БАССР‑ҙың Йылайыр кантоны Мырҙаҡай а. — 11.6.1980, БАССР‑ҙың Йылайыр р‑ны Матрай а.), Соц. Хеҙмәт Геройы (1948). 1941 й. алып Баймаҡ р‑нының...
НАСИПОВ Ирек Ишбулды улы
НАСИПОВ Ирек Ишбулды улы (27.2. 1955, БАССР‑ҙың Күгәрсен р‑ны Үрге Башҡорт Һаҙы а., хәҙ. БР‑ҙың ш. уҡ р‑ны Үрге Һаҙ а.), инженер‑механик, полковник (1994). РФ‑тың почётлы тимер...
НАСЕДКИН Василий Федорович
НАСЕДКИН Василий Фёдорович (1.1.1894, Өфө губ. Стәрлетамаҡ өйәҙе Веровка а. — 15.3.1938, Мәскәү), шағир. Беренсе донъя һәм Граждандар һуғыштарында ҡатнашыусы. МДУ‑ла (1913—14),...
НАРЫШ, Борай р‑нындағы ауыл
НАРЫШ, Борай р‑нындағы ауыл, Баҙраҡ а/с ҡарай. Район үҙәгенән К. 26 км һәм Яңауыл т. юл ст. К.Көнс. табан 87 км алыҫлыҡта Нарыш й. (Тере Танып й. басс.) буйында урынлашҡан. Халҡы:...
НАРЫШ, ауыл, Октябрьский ҡ. эсендә
НАРЫШ, ауыл, 1946 й. алып Октябрьский ҡ. эсендә. Ауылға Ҡазан даруғаһы Ҡыр-Йылан улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә 1742 й. керҙәшлек килешеүе б‑са ш. уҡ даруғаның Байлар...
НАРЫҪТАУ, Миәкә р‑нындағы ауыл
НАРЫҪТАУ, Миәкә р‑нындағы ауыл, Илсеғол а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнс. 54 км һәм Аксёнов т. юл ст. К.‑Көнс. табан 51 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1920 й. — 389 кеше; 1939...
НАРЫНБАЙ
НАРЫНБАЙ, Крәҫтиәндәр һуғышында (1773—75) ҡатнашыусы, Е.И.Пугачёв полковнигы. Башҡорт. Яйыҡ казак ғәскәрендә хеҙмәт итә (Орск ҡәлғәһендә). 1773 й. көҙөндә Пугачёв бойороғо...
НАРТАЙЛАҠОВ Мәжит Әхмәт улы
НАРТАЙЛАҠОВ Мәжит Әхмәт улы (3.2.1960, Ырымбур өлк. Переволоцк р‑ны Ғәбдрәфиҡ а.), хирург. Мед. ф. д‑ры (1996), проф. (1997). БР‑ҙың атҡ. фән эшмәкәре (2002), РФ‑тың (2008) һәм БР‑ҙың...
НАРКОМАНИЯ
НАРКОМАНИЯ (гр. narkē — ҡатып ҡалыу, ойоу һәм mania — аҡылһыҙлыҡ, көслө дәрт), наркотик ҡулланыуға тыйып торғоһоҙ теләк м‑н бәйле хроник ауырыуҙар төркөмө. Опий, каннабиоид...
НАРКОЛОГИЯ ДИСПАНСЕРЫ №1
НАРКОЛОГИЯ ДИСПАНСЕРЫ №1, һаулыҡ һаҡлауҙың дәүләт бюджет учреждениеһы. Наркомания, алкоголизм, токсикомания м‑н ауырығандарҙы һәм тәмәкенән йонсоғандарҙы дауалау...
НАРКЕВИЧ Иван Иосифович
НАРКЕВИЧ Иван Иосифович (12.8. 1938, Белорус ССР‑ының Пуховка а.), Хеҙмәт Даны орд. тулы кавалеры. СССР Нефть‑газ төҙөлөшө министрлығының почётлы хеҙм‑ре (1988). 1960 й. алып...
НАРИМАН, Саҡмағош р‑нындағы ауыл
НАРИМАН, Саҡмағош р‑нындағы ауыл, Саҡмағош а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т. 4 км һәм Бүздәк т. юл ст. Т.‑Көнс. табан 71 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1939 й. — 173 кеше; 1959 — 189;...
НАРДУҒАН
НАРДУҒАН, башҡорттарҙың Ҡояшҡа (нар, фарс. — ҡояш) арналған традицион байрамы. Йылына 2 тапҡыр үткәрелгән. Көндөң оҙоная башлауын билдәләгән ҡышҡы Н. байрамы 25 дек. алып...
НАРАТҺАҘ
НАРАТҺАҘ, төбәк, тәбиғәт ҡомартҡыһы (2005). Мишкә р‑ны Сабай а. көньяҡ‑көнбайышҡа табан 2 км алыҫлыҡта Бөрө й. һул ярында урынлашҡан. Майҙаны 585 га. Н. терр‑яһында бәләкәй...
