Для авторизации на текущем портале в Вашем профиле ЕСИА должно быть заполнено поле "Электронная почта"

Инергə
Төбәк интерактив энциклопедик портал «Башҡортостан»
Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Башҡортостан Республикаһы “Башҡорт энциклопедияһы” дәүләт автономиялы фән учреждениеһы

Список материалов

Наименование статьи
Содержание статьи
Автор
Рубрикатор
Шәхестәр
Энциклопедии
Яңынан эҙләргә

ҮҘӘК ЭЛЕКТР БҮЛЕҮ СЕЛТӘРҘӘРЕ

ҮҘӘК ЭЛЕКТР БҮЛЕҮ СЕЛТӘРҘӘРЕ, электр энергияһын Өфө ҡ. төньяғы, Архангел, Благовещен, Бөрө, Иглин, Кушнаренко, Ҡырмыҫҡалы, Мишкә, Нуриман, Шишмә р‑ндары ҡулланыусыларына, ш. иҫ. “Баштрансгаз”, Яңы Өфө нефть эшкәртеү заводы, Өфө моторҙар эшләү производство берекмәһе, “Уфанефтехим”, “Уфаоргсинтез”, Өфө...

ҮҘӘК УСАДЬБАҺЫ АУЫЛЫ, Бәләбәй р‑нындағы ауыл

ҮҘӘК УСАДЬБАҺЫ АУЫЛЫ, М а к с и м Г о р ь к и й и с е м е н д ә г е т о ҡ о м с о л о ҡ з а в о д ы н ы ң ү ҙ ә к у с а д ь б а һ ы а у ы л ы, Бәләбәй р‑нындағы ауыл, Максим Горький а/с үҙәге. Район үҙәгенән К.‑Көнс. 24 км һәм Глуховская т. юл ст. Көнб. табан 7 км алыҫлыҡта Үтәй й. (Мәнәүез й. ҡушылдығы)...

ҮҘӘК УНИВЕРМАГ

ҮҘӘК УНИВЕРМАГ, сауҙа үҙәге, ААЙ. Ҡуртымға майҙандар биреү һ.б. м‑н шөғөлләнә. Өфөлә урынлашҡан. Дөйөм майҙаны 4,3 мең м2 булған бинаны, ш. иҫ. 3,6 мең м2 майҙанлы сауҙа залдарын биләй. Машиналар ҡуйыу урыны бар. 2010 й. 13 кеше эшләгән; 2,0 мең м2 сауҙа майҙаны ҡуртымға бирелгән. 1907 й. ағалы-ҡустылы...

ҮҘӘК ТАРИХ АРХИВЫ

ҮҘӘК ТАРИХ АРХИВЫ, 1922 й. Өфө губерна архивы (1919) м‑н АСБР Архивы (1920) нигеҙендә БАССР‑ҙың Үҙәк архивы булараҡ ойошторола, 1939 й. алып БАССР‑ҙың Үҙәк дәүләт архивы, 1991 й. башлап БР‑ҙың Ү.т.а., 2015 й. Йәмәғәт берекмәләренең үҙәк архивы м‑н ҡушылғандан һуң БР Милли архивы. Документтар ҡабул итеү,...

ҮҘӘК МОСОЛМАН ХӘРБИ КОЛЛЕГИЯҺЫ

ҮҘӘК МОСОЛМАН ХӘРБИ КОЛЛЕГИЯҺЫ, 1918 й. ғин. Петроградта Үҙәк мосолман комиссариаты ҡарамағында Хәрби бүлек булараҡ ойошторола, апр. — Хәрби коллегия, май айынан Ү.м.х.к. итеп үҙгәртелә. Окт. башлап Мәскәүҙә, 1919 й. апр. — Ҡазанда урынлашҡан. Үҙәк мосолман комиссариатына, 1918 й. нояб. алып РСФСР‑ҙың...

ҮҘӘК МОСОЛМАН КОМИССАРИАТЫ

ҮҘӘК МОСОЛМАН КОМИССАРИАТЫ, РСФСР ХКС‑ының 1918 й. 17 ғин. декреты м‑н Милләттәр эштәре буйынса халыҡ комиссариаты составында Мәскәүҙә Эске Рәсәй мосолмандары эштәре комиссариаты булараҡ ойошторола; окт. алып Ү.м.к. Комиссариат ойоштороу инициативаһы м‑н М.М.Вәхитов, Ғ.Ғ.Ибраһимов һәм Ш.Ә.Манатов сығыш...

ҮҘӘК КИТАПХАНА

ҮҘӘК КИТАПХАНА. Өфөлә урынлашҡан. 1936 й. Черниковск эшселәр ҡасабаһының дөйөм китапханаһы булараҡ асыла, 1956 й. алып Өфөнөң ҡала китапханаһы, 1969 й. — Үҙәк ҡала китапханаһы. 1978 й. башлап Өфөнөң дөйөм китапханаларының Үҙәкләштерелгән системаһына етәкселек итә, составына 33 филиал инә (2010). Махсуслаштырылған...

ҮҘӘК ИҠТИСАДИ ТӨБӘК

ҮҘӘК ИҠТИСАДИ ТӨБӘК, Башҡортостан Республикаһының Архангел, Благовещен, Бөрө, Иглин, Кушнаренко, Ҡырмыҫҡалы, Мишкә, Өфө, Шишмә административ райондарын, Благовещен, Бөрө, Өфө ҡҡ. берләштерә. Иҡтисади төбәктең майҙаны 19215 км2 (БР майҙанының 13%‑ы). 2008 й. халыҡ һаны 1457,6 мең кеше (респ. халҡы һанының...

ҮҘӘК ЗАВОД ЛАБОРАТОРИЯҺЫ

ҮҘӘК ЗАВОД ЛАБОРАТОРИЯҺЫ, сәнәғәт пр‑тиеһындағы лаб. комплексы, лаб. контроль, ғилми‑тикшеренеү һәм эксперименталь‑производство эштәрен башҡара. Ү.з.л. бурыстары производствоның үҙенсәлектәренә һәм күләменә бәйле. Ү.з.л. сеймал, яғыулыҡ сифатын, технологик процесс ваҡытында материалдарҙың химик составы...

ҮҘӘК БАЛАЛАР КИТАПХАНАҺЫ

ҮҘӘК БАЛАЛАР КИТАПХАНАҺЫ. Өфөлә урынлашҡан. 1928 й. Өфөнөң 7‑се балалар китапханаһы булараҡ асыла, 1961 й. Ш.Ә.Хоҙайбирҙин исеме бирелә, 1974 й. алып Ш.Ә.Хоҙайбирҙин ис. Ҡала үҙәк балалар китапханаһы. 1977 й. башлап Өфө балалар китапханаларының үҙәкләштерелгән системаһы составына инә. Фондта 160 меңдән...

ҮГЕҘ, Кушнаренко р‑нындағы ауыл

ҮГЕҘ, Кушнаренко р‑нындағы ауыл, Иҫке Туҡмаҡлы а/с ҡарай. Район үҙәгенән К. 25 км һәм Өфө т. юл ст. Т.‑Көнб. табан 56 км алыҫлыҡта Кәрәкә й. (Ҡармасан й. ҡушылдығы) буйында урынлашҡан. Халҡы: 1896 й. — 1068 кеше; 1920 — 1813; 1939 — 1375; 1959 — 915; 1989 — 392, 2002 — 328; 2010 — 304 кеше. Татарҙар,...

ҮГЕҘ, Бөрө р‑нындағы ауыл

ҮГЕҘ, Т а у л а х, Бөрө р‑нындағы ауыл, Үгеҙ а/с үҙәге. Район үҙәгенән К.‑Көнс. 25 км һәм Өфө т. юл ст. Т. табан 60 км алыҫлыҡта, Өфө—Яңауыл автомобиль юлында урынлашҡан. Халҡы: 1906 й. — 760 кеше; 1920 — 926; 1939 — 890; 1959 — 711; 1989 — 443; 2002 — 411; 2010 — 414 кеше. Башҡорттар, татарҙар йәшәй...

ҮГӘЙ ИНӘ ҮЛӘНЕ

ҮГӘЙ ИНӘ ҮЛӘНЕ (Tussilago), астра һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. Ябай Ү.и.ү. төрө билдәле, Евразияла, Төньяҡ Африкала, Төньяҡ Америкала таралған. Йәйелеүсән тармаҡлы тамырһабағы булған күп йыллыҡ үлән. Сәскә үрендеһе (иртә яҙҙа үҫешә) ябай, төҙ, бейеклеге 10—25 см, япрағы ҡуйы ҡыҙыл шәмәхә...