Для авторизации на текущем портале в Вашем профиле ЕСИА должно быть заполнено поле "Электронная почта"

Инергə
Төбәк интерактив энциклопедик портал «Башҡортостан»
Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы Башҡортостан Республикаһы “Башҡорт энциклопедияһы” дәүләт автономиялы фән учреждениеһы

Список материалов

Наименование статьи
Содержание статьи
Автор
Рубрикатор
Шәхестәр
Энциклопедии
Яңынан эҙләргә

ФРОСТА РИЧЧИЯҺЫ

ФРОСТА РИЧЧИЯҺЫ (Riccia frostii), мүк һымаҡтар төрө. Ҡара‑йәшел, ситтәре ҡыҙғылт төҫтәге, диам. 1—1,6 см булған йомро розеткалар барлыҡҡа килтергән күп йыллыҡ, ике өйлө, ҡатлансыҡлы...

ФРОЛОВА Татьяна Ивановна

ФРОЛОВА Татьяна Ивановна (23.11. 1922, Тифлис — 30.1.2007, Мәскәү), геолог. Геол.‑минералогия ф. д‑ры (1971), проф. (1972). Әзербайжан индустриаль ин‑тын тамамлаған (Баҡы, 1945). Фәнни...

ФРОЛОВА Ирина Васильевна

ФРОЛОВА Ирина Васильевна (12.4.1970, Өфө ҡ.), философ. Философия фәндәре докторы (2006), профессор (2011). БР‑ҙың мәғариф отличнигы (2004). БДУ‑ның тарих факультетын (1992) һәм Хоҡуҡ...

ФРОЛОВ Юрий Афансьевич

ФРОЛОВ Юрий Афанасьевич (28.11. 1952, БАССР‑ҙың Благовещенск ҡ.), инженер‑механик. Техник ф. д-ры (1996). ӨНИ-не тамамлағандан һуң (1978) шунда уҡ эшләй. Фәнни хеҙм‑ре үткәргес...

ФРОЛОВ Константин Васильевич

ФРОЛОВ Константин Васильевич (22.7.1932, Калуга өлк. Песочня ҡсб — 18.11.2007, Мәскәү), инженер‑механик. СССР ФА (1984) һәм В.И.Ленин ис. Бөтә Союз а.х. фәндәре акад. (1985) акад., БР ФА‑ның...

ФРОЛОВ Александр Павлович

ФРОЛОВ Александр Павлович [27.9.1921, Тамбов губернаһы Заворонежское а. — 10.10.1994, Өфө ҡ., БР‑ҙың Әлшәй районы Раевка эшселәр ҡасабаһында (хәҙер шул уҡ райондың Раевка а.)...

ФРИСТАЙЛ

ФРИСТАЙЛ (ингл. free — ирекле һәм style — стиль), саңғы спорты төрө. Саңғы акробатикаһында (трамплиндан акробатик элементтар яһап һикереү), могулда (ҡытыршылы трассанан...

ФРИНА

ФРИНА (Triphysa phryne), күбәләктәр отрядының сатиридалар ғаиләһенә ҡараған бөжәк. Башлыса Евразияның уртаса бүлкәтенең көньяҡ өлөшөндә таралған. Ҡанатының ҡоласы 30—36 мм,...

ФРИЗЕЛЬ Иван Григорьевич

ФРИЗЕЛЬ Иван Григорьевич (1760, Ревель ҡ. — 23.9.1810, Түб. Новгород ҡ.), дәүләт эшмәкәре. Тайный советник (1800). Дворян. 1775—94 йй. рус армияһында. 1796 й. Вильна вице-губернаторы,...

ФРИДМАН Марк Наумович

ФРИДМАН Марк Наумович (15.4. 1914, Волынск губ. Полонное а. — 10.12.1969, Өфө), терапевт. Мед. ф. д‑ры (1967), проф. (1969). БАССР‑ҙың атҡ. табибы (1964), СССР‑ҙың һаулыҡ һаҡлау отличнигы...

ФРИД Аркадий Исаакович

ФРИД Аркадий Исаакович (21.2.1946, Өфө), инженер‑электромеханик. Техник ф. д‑ры (2000), проф. (2002). БР‑ҙың атҡ. уйлап табыусыһы (2002), СССР‑ҙың уйлап табыусыһы (1985). ӨАИ‑ны тамамлағандан...

ФРЕЙМАН Фёдор Юрьевич фон

ФРЕЙМАН Фёдор (Фердинанд) Юрьевич фон (26.10.1725 — 3.11. 1796), хәрби эшмәкәр. Ген.‑поручик (1777). 1741—43 йй. рус-швед һуғышында, 1756—63 йй. Ете йыллыҡ һуғышта, 1772 й. Яйыҡ казактары ихтилалын,...

ФРЕЗЕРЛАУ

ФРЕЗЕРЛАУ, металдарҙы станокта күп тешле металл ҡырҡҡыс инструмент (фреза) ярҙамында ҡырыу юлы м-н эшкәртеү. Ф. ваҡытында инструмент — әйләнеү (төп хәрәкәт), эшкәртелә...

ФРАНЦУЗ ТЕЛЕ

ФРАНЦУЗ ТЕЛЕ, роман телдәренең береһе (галл‑роман төркөмсәһе). Франция, Гаити, Монаконың рәсми теле; Андорра, Бельгия, Канада, Люксембург, Швейцарияның рәсми телдәренең...

ФРАНЦИЯ

ФРАНЦИЯ, Ф р а н ц и я Р е с п у б л и к а һ ы, Көнбайыш Европалағы дәүләт. Майҙаны — 551,5 мең км2. Баш ҡалаһы — Париж. Дәүләт башлығы — президент. Халҡы — 66,4 млн кеше (2014), 94%‑ы...

ФРАНЦЕВИЧ Иван Никитович

ФРАНЦЕВИЧ Иван Никитович (3.8. 1905, Полтава ҡ. — 14.2.1985, Киев), физик‑химик, материалдарҙы өйрәнеүсе. Украина ССР‑ы ФА акад. (1961). Химия ф. д‑ры (1961). Соц. Хеҙмәт Геройы (1969)....

ФРАНС ЯРУСЫ

ФРАНС ЯРУСЫ, девондың өҫкө бүлегенең аҫҡы бүлексәһе. Живе ярусында ята, фамен ярусы м‑н ҡаплана. Фран а. (Бельгия) янында Ж.Омалиус д’Аллуа тарафынан айырып күрһәтелә...

ФРАНКЕНИЯ

ФРАНКЕНИЯ (Frankenia), франкения һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. Яҡынса 80 төрө билдәле, башлыса Ер шарының уртаса һәм субтропик бүлкәттәренең сүллек өлкәләрендә...

ФРАЗЕОЛОГИЯ

ФРАЗЕОЛОГИЯ (гр. phrásis, эйәлек килештә phraseos — әйтем һәм ...логия), 1) телдең хәҙ. торошондағы һәм тарихи үҫешендәге фразеологик составын өйрәнгән тел ғилеме бүлеге. Фразеологизмдарҙың...

ФРАГМИДИУМ

ФРАГМИДИУМ (Phragmidium), тут бәшмәктәре заты. Яҡынса 60 төрө билдәле, киң таралған. Башҡортостанда бер нисә тиҫтә төрө бар. Роза һымаҡтарҙың бер хужалы паразиттары. Пикниялары...